{"id":5915,"date":"2026-10-24T02:38:37","date_gmt":"2026-10-24T02:38:37","guid":{"rendered":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/nearly-5000-lifts-past-their-service-life-as-uzbekistan-races-to-modernise\/"},"modified":"2026-10-24T02:38:37","modified_gmt":"2026-10-24T02:38:37","slug":"nearly-5000-lifts-past-their-service-life-as-uzbekistan-races-to-modernise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/nearly-5000-lifts-past-their-service-life-as-uzbekistan-races-to-modernise\/","title":{"rendered":"Deyarli 5 000 lift xizmat muddatini o&#8217;tkazib yuborgan: O&#8217;zbekiston modernizatsiya poygasida"},"content":{"rendered":"<p>O&#039;zbekistondagi turar-joy binolarida ishlayotgan deyarli 5 000 ta lift belgilangan xizmat muddatini oshirib yuborgan \u2014 mamlakat qurilish vaziri buni 13 oktabr kuni parlamentga ma&#039;lum qildi va shu tariqa texnik xizmat ko&#039;rsatish inqirozining ko&#039;lamini ochib berdi; bu inqiroz, avvalambor, keksalar va nogironligi bo&#039;lgan shaxslarni liftning to&#039;xtab qolishi hamda kabinada qolib ketish xavfiga ko&#039;proq duchor etmoqda.<\/p>\n<p>Qurilish va uy-joy kommunal xizmatlari vaziri Sherzod Xidoyatov bu ma&#039;lumotni Oliy Majlis Qonunchilik palatasidagi hukumat soati davomida oshkor qildi. U muddati o&#039;tgan liftlar sonini 4 973 ta deb ko&#039;rsatdi va nosozliklarning sababini faqat eskirishga emas, balki yetarli darajada texnik xizmat ko&#039;rsatilmasligiga ham bog&#039;ladi. &quot;Nosozliklarning sabablaridan biri \u2014 o&#039;z vaqtida texnik xizmat ko&#039;rsatish va profilaktik ta&#039;mirlash ishlarini amalga oshirmaslikdir&quot;, \u2014 dedi u.<\/p>\n<p>Bu e&#039;tirof Xalq demokratik partiyasi deputati Zokirjon Zohidov vazirdan savol bergandan so&#039;ng yuzaga keldi: deputat raqamli nazorat vositalari joriy etilganiga qaramay, ko&#039;p qavatli uy sakinlarining \u2014 ayniqsa keksalar va nogironligi bo&#039;lgan shaxslarning \u2014 tez-tez to&#039;xtab qolishlar va kabinada qolib ketish holatlari haqidagi shikoyatlari nima uchun davom etayotganini so&#039;radi. Zohidov shuningdek, qancha lift ta&#039;mirlash yoki to&#039;liq almashtirish talab qilishini va aniq muddatlar belgilanganini ham so&#039;radi.<\/p>\n<h2>O&#039;n yillik notekis taraqqiyot<\/h2>\n<p>Xidoyatov 2021\u20142026 yillar oralig&#039;ida davlat byudjeti mablag&#039;lari hisobidan 3 274 ta lift almashtirilganini va yana 71 tasi ta&#039;mirlanganini aytdi. 2026 yil 16 fevralda imzolangan UP-21-sonli prezident farmoni 2030 yilgacha 4 953 ta liftni ta&#039;mirlash yoki almashtirish majburiyatini belgilaydi; mablag&#039;lar allaqachon ajratilgani ta&#039;kidlandi. Vazir muddati o&#039;tgan 4 973 ta liftdan qanchasi hozir ham kundalik foydalanishda ekanligini aniqlashtirmadi, shuningdek, amalga oshirilgan almashtirish ko&#039;rsatkichlari yangi dastur maqsadlari bilan qanday bog&#039;liqligini ham tushuntirmadi \u2014 bu esa jamoatchilik hisobotida bo&#039;shliq qoldirdi.<\/p>\n<p>Vazirlik ma&#039;lumotlariga ko&#039;ra, 7 201 ta binoda o&#039;rnatilgan 19 740 ta liftni qamrab oluvchi elektron reyestr yuritilmoqda; 18 489 ta lift hozirda ishlatilmoqda va 93 ta xizmat ko&#039;rsatish tashkiloti ro&#039;yxatga olingan. 2025 yil 1 maydan boshlab yagona idoralararo raqamli platforma \u2014<em>Xavfsiz lift<\/em> (Safe Lift) aksiyadorlik jamiyati liftlar parkini masofaviy monitoring qilishni ta&#039;minladi.<\/p>\n<h2>Raqamli boshqaruv va rang kodlangan tekshiruv tizimi<\/h2>\n<p>Xidoyatov platformani yangi qurilish uchun qattiq darvoza sifatida ta&#039;rifladi: belgilangan barcha talablarga javob bera olmagan qurilish kompaniyasi liftni <em>Xavfsiz lift<\/em> orqali ro&#039;yxatdan o&#039;tkaza olmaydi, shuningdek, tarkibidagi har bir lift tekshiruvdan o&#039;tmaguncha turar-joy binosi foydalanishga topshirilmaydi. Qabul qilish uchun xavfsizlik talablariga muvofiqlik hujjatlarini yuklash, litsenziyalangan texnik xizmat ko&#039;rsatish kompaniyasi bilan shartnoma imzolash, aloqa va video kuzatuv tizimlarining ishlashi hamda dispetcherlik markaziga jonli ulanish talab etiladi. Nazorat qurilish nazorati, sanoat xavfsizligi va texnik tartibga solish organlari o&#039;rtasida taqsimlangan.<\/p>\n<p>&quot;Agar biz liftlarni uzluksiz monitoring qilmasak, ularning texnik xizmatini amalga oshirmasak va xavfsizlik uchun javobgarlikni ta&#039;minlamasak, bu jiddiy muammolarga olib keladi&quot;, \u2014 dedi vazir. \u2014 &quot;Shuning uchun ham barcha bu talablar elektron platformaga kiritilgan.&quot;<\/p>\n<p>Iyul oyida qabul qilingan alohida hukumat qarori xizmatdagi barcha liftlar uchun majburiy yillik texnik ko&#039;rikni joriy etdi: liftlar foydalanishga yaroqli holatni bildiruvchi yashildan tortib xavfli holatni anglatuvchi qizilgacha rang kodlari bilan belgilanadi. Xuddi shu hujjat tekshiruvchilar uchun malaka talablarini ham belgilaydi.<\/p>\n<p>Katta meros qolgan qoloqlik, yangi prezidentlik dasturi, raqamli monitoring platformasi va yangi kodlashtirilgan tekshiruv tizimining birlashuvi \u2014 bularning barchasi ma&#039;muriyatning reaktiv inqirozlarni boshqarishdan tizimli nazoratga o&#039;tishga urinishini aks ettiradi. 2030 yilga mo&#039;ljallangan almashtirish maqsadiga erishilishi yoki yo&#039;qligi \u2014 va shu orada deyarli 5 000 ta muddati o&#039;tgan liftdan qanchasi xizmatda qolishi \u2014 vazir parlament oldida javobsiz qoldirgan savollar bo&#039;lib qolmoqda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qurilish vaziri Sherzod Xidoyatov parlamentga 4 973 ta lift xizmat muddatini tugallaganini ma&#8217;lum qildi; prezident farmoni 2030 yilgacha deyarli 5 000 ta liftni ta&#8217;mirlash yoki almashtirish bo&#8217;yicha ko&#8217;rsatma beradi, yangi raqamli platforma esa liftga muvofiqlikni uy-joy foydalanishga topshirish sertifikati uchun shart qilib qo&#8217;ydi.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":5916,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[43],"tags":[174,342,341,151,343,339],"ucw_region":[],"ucw_sector":[],"ucw_issue":[],"ucw_institution":[],"ucw_case_status":[],"ehb_region":[],"class_list":["post-5915","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-governance-reform","tag-infrastructure","tag-public-safety","tag-lifts","tag-oliy-majlis","tag-sherzod-khidoyatov","tag-housing"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5915","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5915"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5915\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5916"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5915"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5915"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5915"},{"taxonomy":"ucw_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_region?post=5915"},{"taxonomy":"ucw_sector","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_sector?post=5915"},{"taxonomy":"ucw_issue","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_issue?post=5915"},{"taxonomy":"ucw_institution","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_institution?post=5915"},{"taxonomy":"ucw_case_status","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_case_status?post=5915"},{"taxonomy":"ehb_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ehb_region?post=5915"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}