Prezident Shavkat Mirziyoyev tomonidan 14 oktabrda imzolangan sud to\u02bbg\u02bbrisidagi qayta ishlangan qonunga ko\u02bbra, O\u02bbzbekiston Konstitutsiyaviy sudi o\u02bbz majlislarini internet orqali jonli efirda translyatsiya qilishi va to\u02bbliq raqamli ish yuritish tizimini barpo etishi shart bo\u02bbladi. Onlayn-translyatsiya majburiyati va uni ta\u02bcminlovchi axborot infratuzilmasi 2028 yil 1 yanvargacha ishga tushirilishi kerak \u2014 bu sudga o\u02bbtish jarayonini yakunlash uchun bir yildan biroz ortiq vaqt beradi. Qonunga kiritilgan barcha boshqa o\u02bbzgartirishlar imzolan\u0433\u0430\u043d kundan boshlab kuchga kirdi.<\/p>\n
Qonun fuqarolar va kompaniyalarga arizalarni elektron shaklda topshirish hamda video aloqa yoki mobil ilova orqali jarayonlarda ishtirok etish imkonini beradi \u2014 bu o\u02bbzgarishlar O\u02bbzbekistonning oliy konstitutsiyaviy arbitrini birinchi marta rasmiy raqamli asosga o\u02bbtkazadi. Elektron ish hujjatlari qog\u02bboz hujjatlar bilan teng yuridik kuchga ega bo\u02bbladi va jismoniy hujjatlarni asosiy rasmiy yozuv sifatida belgilab kelgan uzoq yillik ierarxiyaga chek qo\u02bbyiladi.<\/p>\n
Yangi qonun ishlarning har bir bosqichda to\u02bbxtab qolishining oldini olish maqsadida qat\u02bciy muddatlar ketma-ketligini belgilaydi. Ariza kelib tushgandan so\u02bbng sud jismoniy shaxslar va tashkilotlarning murojaatlarini dastlabki ko\u02bbrib chiqish uchun 15 kundan ortiq vaqt sarflay olmaydi. To\u02bbliq majlisga tayyorgarlik \u2014 ishtirokchilarni aniqlash, mutaxassislar yoki ekspert-guvohlarni jalb qilish \u2014 qabul qilingan kundan boshlab 20 kun ichida yakunlanishi lozim. Keyin sud 10 kun ichida majlis sanasini belgilashi va barcha manfaatdor tomonlarni majlis boshlanishidan kamida besh kun oldin xabardor qilishi shart; sana, vaqt va joy sudning rasmiy veb-saytida e\u02bclon qilinishi kerak. Qaror chiqarilgandan so\u02bbng u besh kun ichida tomonlarga yuborilishi shart.<\/p>\n
Agar ish alohida ishda qo\u02bbllanilayotgan normativ-huquqiy hujjatning Konstitutsiyaga muvofiqligini aniqlash to\u02bbg\u02bbrisida Oliy sudning yo\u02bbllamasi bilan bog\u02bbliq bo\u02bblsa, Konstitutsiyaviy sud qarorini chiqargunga qadar barcha tegishli ishlar to\u02bbxtatib qo\u02bbyiladi. Bunday hollarda sudga qaror chiqarish uchun bir oy muddat beriladi.<\/p>\n
Agar ariza sudning vakolat doirasidan tashqarida bo\u02bblsa, qonun sudga uni tegishli organga yo\u02bbnaltirish yoki ko\u02bbrib chiqishdan bosh tortish huquqini ochiqchasiga beradi \u2014 bu norma ilgari aniq protsessual chiqish yo\u02bbli bo\u02bblmagan noto\u02bbg\u02bbri yo\u02bbnaltirilgan murojaatlar hajmini kamaytirishi kerak.<\/p>\n
Qonunga kiritilgan o'zgartirish yangi shaffoflik majburiyatini ham belgilaydi: Konstitutsiyaviy sud yil davomida ko'rib chiqilgan ishlar asosida konstitutsiyaviy qonuniylik holati to'g'risida yillik hisobot tuzishi shart. Mazkur hisobot Respublika Prezidentiga hamda milliy parlament \u2014 Oliy Majlisning ikkala palatasiga taqdim etilishi lozim. Bu esa sudning faoliyatini ijro va qonun chiqaruvchi hokimiyat oldida bir vaqtning o'zida rasman oshkor etadigan rasmiy mexanizmni vujudga keltiradi.<\/p>\n
Ushbu islohotlar majmui tarixan cheklangan jamoatchilik nazorati ostida faoliyat yuritib kelgan muassasaning muhim tartibiy yangilanishini ifodalaydi. Xususan, jonli efir talabi konstitutsiyaviy tinglovlarni internet aloqasi mavjud har qanday fuqaro uchun ochiq qiladi; bu o'zgarishning amaliy samarasi esa 2028 yilgi muddat yetib kelgach, sud mazkur majburiyatni qanchalik izchil bajarishiga bog'liq bo'ladi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Prezident Mirziyoyev tomonidan 14 oktabrda imzolangan qayta ishlangan qonun O\u02bbzbekiston Konstitutsiyaviy sudini 2028 yil 1 yanvargacha majlislarni jonli efirda translyatsiya qilishga va raqamli ish yuritish tizimini joriy etishga majbur qiladi, shuningdek qat\u02bciy yangi protsessual muddatlar va parlament oldida yillik hisobot taqdim etish talablarini belgilaydi.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":5952,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[43],"tags":[333,232,151,332,272,334],"ucw_region":[],"ucw_sector":[],"ucw_issue":[],"ucw_institution":[],"ucw_case_status":[],"ehb_region":[],"class_list":["post-5951","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-governance-reform","tag-constitutional-court","tag-mirziyoyev","tag-oliy-majlis","tag-digital-governance","tag-transparency","tag-judicial-reform"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5951","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5951"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5951\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5951"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5951"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5951"},{"taxonomy":"ucw_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_region?post=5951"},{"taxonomy":"ucw_sector","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_sector?post=5951"},{"taxonomy":"ucw_issue","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_issue?post=5951"},{"taxonomy":"ucw_institution","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_institution?post=5951"},{"taxonomy":"ucw_case_status","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_case_status?post=5951"},{"taxonomy":"ehb_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ehb_region?post=5951"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}