{"id":6128,"date":"2026-10-24T06:24:47","date_gmt":"2026-10-24T06:24:47","guid":{"rendered":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/ucw-2084-household-energy-use-falls-13-21-as-tariff-reforms-take-hold-ministry-says\/"},"modified":"2026-10-24T06:24:47","modified_gmt":"2026-10-24T06:24:47","slug":"ucw-2084-household-energy-use-falls-13-21-as-tariff-reforms-take-hold-ministry-says","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/ucw-2084-household-energy-use-falls-13-21-as-tariff-reforms-take-hold-ministry-says\/","title":{"rendered":"Vazirlik ma&#8217;lumotlariga ko&#8217;ra, tarif islohotlari kuchga kirgach, uy xo&#8217;jaliklarida energiya sarfi 13\u201321% ga kamaydi"},"content":{"rendered":"<p>Uy xo&#039;jaligi boshiga to&#039;g&#039;ri keladigan o&#039;rtacha oylik elektr energiyasi sarfi 2023-yildagi 212 kVt\u00b7soatdan 2025-yilda 184 kVt\u00b7soatga \u2014 ya&#039;ni 13% ga \u2014 kamaygan; gaz sarfi esa xuddi shu davrda 431 dan 342 kubometrga, ya&#039;ni 21% ga tushgan. Neft-gaz sohasini boshqaradigan Iqtisodiyot va moliya vaziri o&#039;rinbosari Xurshid Mustafayev ushbu raqamlarni 2026-yil 14-oktabr kuni bo&#039;lib o&#039;tgan matbuot anjumanida taqdim etdi va bu tendentsiyani tarif islohotlarining uy xo&#039;jaliklarida energiyadan foydalanish tarzini o&#039;zgartirayotganining dalili sifatida baholadi.<\/p>\n<p>Mustafayev bu kamayishni aholi orasida asta-sekin shakllanib borayotgan energiya iste&#039;moli madaniyati bilan bog&#039;ladi. U bu o&#039;zgarishni hukumatning tarif islohoti dasturining bevosita natijasi sifatida talqin qilib, ma&#039;lumotlar aholining elektr energiyasi va gazdan foydalanishda samaradorlik va tejamkorlikka intilayotganini ko&#039;rsatmoqda, dedi. Vazirlik bu tendentsiyani ijobiy hodisa sifatida baholadi.<\/p>\n<h2>Bosqichli tariflar va yangi iste&#039;mol zonasi<\/h2>\n<p>So&#039;nggi tarif oshirish bosqichi 2026-yil 1-iyundan kuchga kirdi va uy xo&#039;jaliklari uchun elektr energiyasi hamda tabiiy gazni qamrab oldi. Hukumat differensiallashtirilgan tarif tuzilmasini saqlab qoldi: unda har bir birlik uchun to&#039;lanadigan narx iste&#039;mol hajmi oshgan sari ko&#039;tariladi \u2014 bu yondashuv kam iste&#039;mol qiluvchilarni himoya qilish bilan birga ko&#039;p iste&#039;mol qiluvchi uy xo&#039;jaliklarini sarfni kamaytirish uchun moliyaviy rag&#039;batlantirish maqsadida ishlab chiqilgan. Elektr energiyasi uchun oyiga 201 dan 500 kVt\u00b7soatgacha bo&#039;lgan iste&#039;molni qamrab oladigan yangi narxlash zonasi joriy etildi \u2014 2023-yildagi 212 kVt\u00b7soatlik o&#039;rtacha ko&#039;rsatkich asosida hisoblanganda, islohot ishlab chiqilgan paytda uy xo&#039;jaliklarining sezilarli qismi aynan shu zonaga to&#039;g&#039;ri kelgan bo&#039;lar edi.<\/p>\n<p>2026-yil iyundagi oshirishlar birinchi emas edi. 2026-yil boshidan beri elektr energiyasi va gaz tariflari uchun rasmiy yillik indeksatsiya mexanizmi amalda. Ushbu mexanizm doirasida tariflar har yili yillik inflyatsiyaga muvofiq, lekin 10% dan oshmaydigan chegara bilan tuzatiladi. Indeksatsiya tizimi tarif oshirishlarining endi bir martalik tuzatishlar emas, balki uy xo&#039;jaliklarining energiya xarajatlarida doimiy xususiyatga aylanganini anglatadi; bu o&#039;z-o&#039;zidan uzoq muddatli iste&#039;mol qarorlariga ta&#039;sir ko&#039;rsatayotgan bo&#039;lishi mumkin.<\/p>\n<h2>Kontekst va uzoq muddatli maqsadlar<\/h2>\n<p>Mustafayev keltirgan iste&#039;mol ma&#039;lumotlari 2023\u20132025-yillarni qamrab olib, 2026-yil iyundagi tarif bosqichidan oldingi davrga to&#039;g&#039;ri keladi. Shu sababli elektr energiyasi sarfidagi 13% va gaz sarfidagi 21% kamayish avvalgi narx oshirishlarining kumulyativ ta&#039;sirini aks ettiradi; eng so&#039;nggi tuzatishlarning iste&#039;mol tuzilmasiga ta&#039;siri hali ommaviy ravishda e&#039;lon qilinmagan. 2026-yil iyundagi oshirishlar yanada qo&#039;shimcha kamayishga olib keladimi yoki uy xo&#039;jaliklari allaqachon eng qulay samaradorlik imkoniyatlarini qo&#039;lga kiritganmi \u2014 bu savol hali ochiq qolmoqda.<\/p>\n<p>Vazirlikning matbuot anjumani Spot.uz hukumat 2030-yilga qadar isitish xarajatlarini 30\u201340% ga kamaytirish maqsadini ko&#039;zlamoqda, deb xabar berganidan bir kun keyin bo&#039;lib o&#039;tdi; bu uzoq muddatli maqsad tarif islohoti dasturi bilan yonma-yon turadi. Vazirlik iste&#039;mol o&#039;zgarishlarining mintaqaviy yoki daromad darajasi bo&#039;yicha taqsimotini taqdim etmadi; bu esa kamayish aholi orasida bir tekis taqsimlanganmi yoki samaradorlik choralariga ko&#039;proq sarmoya kirita oladigan yuqori daromadli uy xo&#039;jaliklarida to&#039;planganmi, degan savolni ochiq qoldirmoqda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Iqtisodiyot va moliya vazirligi 14-oktabr kuni xabar berishicha, uy xo&#8217;jaligi boshiga to&#8217;g&#8217;ri keladigan o&#8217;rtacha oylik elektr energiyasi sarfi 2023-yildagi 212 kVt\u00b7soatdan 2025-yilda 184 kVt\u00b7soatga tushgan, gaz sarfi esa xuddi shu davrda 431 dan 342 kubometrga kamaygan.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":6129,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[43,46,44],"tags":[24,18],"ucw_region":[],"ucw_sector":[],"ucw_issue":[],"ucw_institution":[],"ucw_case_status":[],"ehb_region":[],"class_list":["post-6128","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-governance-reform","category-energy-resources","category-analysis-explainers","tag-top-news","tag-economy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6128","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6128"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6128\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6129"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6128"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6128"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6128"},{"taxonomy":"ucw_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_region?post=6128"},{"taxonomy":"ucw_sector","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_sector?post=6128"},{"taxonomy":"ucw_issue","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_issue?post=6128"},{"taxonomy":"ucw_institution","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_institution?post=6128"},{"taxonomy":"ucw_case_status","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_case_status?post=6128"},{"taxonomy":"ehb_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ehb_region?post=6128"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}