{"id":8181,"date":"2026-11-22T10:33:16","date_gmt":"2026-11-22T10:33:16","guid":{"rendered":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/biometric-passports-and-id-cards-to-get-new-transliteration-rules-as-alphabet-reform-reaches-travel-documents\/"},"modified":"2026-11-22T10:33:16","modified_gmt":"2026-11-22T10:33:16","slug":"biometric-passports-and-id-cards-to-get-new-transliteration-rules-as-alphabet-reform-reaches-travel-documents","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/biometric-passports-and-id-cards-to-get-new-transliteration-rules-as-alphabet-reform-reaches-travel-documents\/","title":{"rendered":"Biometrik pasportlar va ID-kartalar yangi transliteratsiya qoidalariga ega bo\u02bbladi: alifbo islohoti sayohat hujjatlariga yetib keldi"},"content":{"rendered":"<p>O\u02bbzbekiston Ichki ishlar vazirligi, Fanlar akademiyasi, Tashqi ishlar vazirligi va Raqamli texnologiyalar vazirligi biometrik pasportlar hamda ID-kartalarning mashinaviy o&#039;qiladigan zonalarida ism-sharif va shaxsiy ma\u02bclumotlar qanday aks ettirilishini tartibga soluvchi qoidalarni birgalikda qayta ko\u02bbrib chiqishi kerak. Bu Adliya vazirligi tomonidan hukumatning normativ-huquqiy hujjatlar portalida e\u02bclon qilingan Vazirlar Mahkamasi qarorining loyihasida nazarda tutilgan.<\/p>\n<p>Loyiha 2026 yil 21 oktyabrda qabul qilingan \u00d6RQ\u20131184-sonli Qonunni amalga oshirish chorasi sifatida taqdim etilgan. Mazkur qonun O\u02bbzbek lotin alifbosiga to\u02bbrtta yangilangan harfni rasman kiritgan: \u00d6 \u00f6, \u011e \u011f, \u015e \u015f va \u00c7 \u00e7. Qaror hal etishga qaratilgan asosiy masala shundan iboratki, ushbu belgilar \u2014 sayohat hujjatlarining mashinaviy o&#039;qiladigan zonalarida qo\u02bbllaniladigan xalqaro lotin yozuvida bevosita muqobillari mavjud bo\u02bblmagan harflar \u2014 ICAO Doc 9303, ya\u02bcni mashinaviy o&#039;qiladigan sayohat hujjatlariga oid global standartga muvofiq qanday ifodalanishi lozim.<\/p>\n<h2>Oyma-oy texnik yo\u02bbl xaritasi<\/h2>\n<p>Loyiha 2027 yil yanvardan may oyigacha davom etadigan bosqichma-bosqich jarayonni belgilab beradi. Yanvar oyida to\u02bbrt vazirlik mutaxassislar ishchi guruhini tuzadi. Fevral oyida ushbu guruh mavjud transliteratsiya qoidalarini va mashinaviy o&#039;qiladigan zona ma\u02bclumotlarini yaratishda hozirda qo\u02bbllaniladigan dasturiy algoritmlarni audit qiladi. ICAO bilan maslahatlashuvlar zarur bo\u02bblgan taqdirda, loyiha ularga ruxsat beradi.<\/p>\n<p>Mart oyi MRZ texnik qisqartmasi bilan tanilgan mashinaviy o&#039;qiladigan zona uchun maxsus yagona transliteratsiya qoidalarini ishlab chiqishga ajratilgan. Aprel oyida ushbu qoidalar hozirda foydalanilayotgan hujjat shakllantirish va shaxsiylashtirish tizimlarida sinovdan o\u02bbtkaziladi. May oyiga kelib ishchi guruh sinov natijalari asosida qonunchilik takliflarini \u2014 mavjud normativ hujjatlarga o\u02bbzgartirish va qo\u02bbshimchalarni \u2014 tayyorlashi kutilmoqda.<\/p>\n<p>Parallel ravishda, 2027 yil yanvardan aprelgacha, xuddi shu idoralar yangilangan alifbo belgilarini vizual tekshiruv zonasida, ya\u02bcni VIZda \u2014 chegara xodimi bevosita o\u02bbqiydigan pasport yoki ID-kartaning insonlar tomonidan o&#039;qiladigan qismida \u2014 qanday aks ettirish mumkinligini o\u02bbrganishi kerak.<\/p>\n<h2>Yangi alifbo qaysi hujjatlarda qo\u02bbllaniladi<\/h2>\n<p>Loyihada belgilanishicha, qonun kuchga kirganidan so\u02bbng yangi beriladigan hujjatlar qayta ishlangan alifbo asosida rasmiylashtiriladi. Bularga fuqarolar, chet el fuqarolari va fuqaroligi bo\u02bblmagan shaxslar uchun shaxsiy guvohnomalar; biometrik xorijga chiqish pasportlari; haydovchilik guvohnomalar; transport vositalarini ro\u02bbyxatdan o\u02bbtkazish sertifikatlari hamda kadastr hujjatlari kiradi. Amaldagi alifboda tayyorlangan hujjat blankalari 2028-yil 1-yanvargacha ishlatilishi mumkin. Davlat organlari va korxona xodimlari uchun xizmat shaxsiy guvohnomalar esa navbatdagi yangilash muddati kelganda yangi alifboga o\u02bbtkaziladi.<\/p>\n<h2>Huquqiy uzluksizlik kafolatlanadi<\/h2>\n<p>Loyihada aniq himoya bandi mavjud: amaldagi qonunchilik asosida berilgan barcha hujjatlar \u2014 shaxsiy va mulkiy huquqlarni tasdiqlovchilar ham \u2014 ulardagi harflar alifboning qaysi versiyasini aks ettirishidan qat\u02bci nazar, to\u02bbliq yuridik kuchini saqlab qoladi. Davlat organlari va xizmat ko\u02bbrsatuvchi tashkilotlarga ismdagi harflar yangilangan emas, balki eski shakllarda yozilganligi sababli shaxsni tanib olishdan bosh tortish, uning huquq va majburiyatlarini belgilash, davlat xizmatlarini ko\u02bbrsatish yoki hujjatlarni qabul qilishdan voz kechish taqiqlanadi.<\/p>\n<p>Farmon hali loyiha bosqichida. Uning qoidalari faqat Vazirlar Mahkamasi rasman qabul qilgan taqdirdagina kuchga kiradi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vazirlar Mahkamasining loyiha qarori O\u02bbzbek sayohat hujjatlarining mashinaviy o&#8217;qiladigan zonalarini ICAO standartlariga muvofiqlashtirish uchun olti oylik idoralararo jarayonni belgilab beradi, shu bilan birga barcha mavjud hujjatlar qaysi alfa<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":8182,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[361],"tags":[],"ucw_region":[],"ucw_sector":[],"ucw_issue":[],"ucw_institution":[],"ucw_case_status":[],"ehb_region":[],"uov_series":[],"class_list":["post-8181","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-society"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8181","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8181"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8181\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8182"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8181"},{"taxonomy":"ucw_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_region?post=8181"},{"taxonomy":"ucw_sector","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_sector?post=8181"},{"taxonomy":"ucw_issue","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_issue?post=8181"},{"taxonomy":"ucw_institution","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_institution?post=8181"},{"taxonomy":"ucw_case_status","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ucw_case_status?post=8181"},{"taxonomy":"ehb_region","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/ehb_region?post=8181"},{"taxonomy":"uov_series","embeddable":true,"href":"https:\/\/uzbekistanobserver.com\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/uov_series?post=8181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}