Maqolani tinglash
Prezident Shavkat Mirziyoyev yoqilg'i-energetika sektori uchun Investorlar Kengashi tashkil etilishini e'lon qildi; kengashga hozirda Prezident Administratsiyasiga rahbarlik qilayotgan Saida Mirziyoyeva raislik qiladi. Bu qaror sektordagi xalqaro investorlar bilan o'tkazilgan ochiq muloqotda qabul qilindi. Ushbu muloqotda yetakchi energetika kompaniyalari mamlakatda loyihalarni amalga oshirishni sekinlashtirgan tizimli kechikishlar haqida o'z tashvishlarini bildirdi.
Mirziyoyev yer ajratishdagi, tarmoqqa ulanishdagi va texnik shartlar berishdagi kechikishlarni energetika loyihalarini to'xtatib turgan asosiy to'siqlar sifatida belgiladi; u bu loyihalar katta investitsiya va murakkab infratuzilmani talab etishini tan oldi. Maxsus muloqot mexanizmi yaratish taklifi kompaniyalarning o'zidan kelib chiqdi: Saudiya Arabistonining ACWA Power, Vision Invest, DataVolt, Voltalia va EDF kompaniyalari bunday masalalarni hal etish uchun doimiy forum tashkil etishni talab qildi va prezident ularning iltimosi kengash tuzish to'g'risidagi qarorini bevosita belgilab berganini aytdi.
Muloqotda ta'riflanganidek, kengashning vakolati loyihaning to'liq hayot tsiklini — yer ajratishdan tortib energetika ob'ektlarini foydalanishga topshirishgacha — qamrab oladi; bunda mavjud vazirlik kanallari orqali yo'naltirish emas, balki muammolarni tezkor hal etishga urg'u beriladi. Yangi organ va mavjud energetika hamda yer boshqaruvi vazirliklari o'rtasidagi aniq huquqiy munosabatlar tadbirda batafsil yoritilmadi.
Saida Mirziyoyevaning tayinlanishi
Saida Mirziyoyevaning rais etib tayinlanishi prezidentning qizini O'zbekiston energetika bozorida faoliyat yuritayotgan eng yirik xorijiy investorlarning tashvishlariga nisbatan bevosita vakolatga ega bo'lgan organ boshiga qo'yadi. U Prezident Administratsiyasiga rahbarlik qilib kelgan — bu yuqori darajali ijroiya lavozimi bo'lib, kengash raisligi ushbu lavozimga aniq iqtisodiy nazorat funksiyasini qo'shadi. Oilaviy munosabat va yuqori qiymatli investitsiya qarorlari ustidan institutsional vakolat birikmasini boshqaruv kuzatuvchilari odatda manfaatlar to'qnashuvi xavfi sifatida belgilaydi, biroq ushbu tayinlanish bilan bog'liq hech qanday noto'g'ri xatti-harakat haqida da'vo bildirilmagan.
Kadrlar tayyorlash bo'yicha chora-tadbirlar
Muloqotda malakali mehnat resurslarini rivojlantirish bo'yicha bir qator majburiyatlar ham qabul qilindi. ACWA Power Qoraqalpog'iston, Buxoro va Sirdaryo viloyatlaridagi texnikumlarni allaqachon jihozlamoqda va yangi energetika yo'nalishlarida har yili yuzlab yoshlarni tayyorlaydi. Mirziyoyev muloqotda ishtirok etgan boshqa investorlarni ACWA namunasiga ergashishga chaqirdi va hukumat mahalliy texnikumlar boshqaruvini xususiy investorlarga topshirishga tayyor ekanini aytdi.
Oliy ta'lim sohasida energetikaga oid yo'nalishlar bo'yicha qabul kvotalari keyingi o'quv yilidan boshlab oshiriladi. Bundan tashqari, yiliga 50 nafar talaba xorijdagi yetakchi universitetlarda o'qish uchun davlat granti oladi — bu chora hukumat jadal rivojlantirishga intilayotgan energetika sektori uchun mutaxassislar zaxirasini shakllantirish maqsadida ko'rilmoqda.
Suyultirilgan gaz bozori xususiy sektori uchun ochiladi
Mirziyoyev suyultirilgan gaz bozorini erkinlashtirish bo'yicha ham muddatlarni belgilab berdi. Uning so'zlariga ko'ra, maqsad — 2027 yilga qadar suyultirilgan gaz yetkazib berishni butun mamlakat bo'ylab xususiy sektorga ochishdir. Hozirda taxminan 3,8 million xonadon suyultirilgan gazdan foydalanmoqda, bu esa taqsimlash tarmog'ini muhim tijorat imkoniyatiga aylantirmoqda. Xususiy tadbirkorlarni jalb etgan pilot dastur Andijon viloyatida allaqachon boshlangan bo'lib, u milliy miqyosda joriy etilishidan avval modelni sinab ko'rish imkonini bermoqda.