Maqolani tinglash
O'zbekiston Milliy ekologiya va iqlim o'zgarishi qo'mitasining sobiq bo'lim boshlig'i Termezda ko'p qavatli turar-joy qurilish loyihasini tasdiqlashga majbur qilish maqsadida Surxondaryo viloyati hokimiga prezident ma'muriyatining yuqori lavozimli xodimi sifatida bosim o'tkazgani uchun uch yil bir oy qamoq jazosiga hukm qilindi.
Toshkentdagi Chilonzor tuman jinoyat sudi 1988 yilda tug'ilgan I.J.ni Jinoyat kodeksining 165-moddasi 1-qismi — tovlamachilik — va hukumat vakilini noqonuniy harakatlarga majburlashni nazarda tutuvchi 219-moddasi 2-qismi bo'yicha aybdor deb topdi. Sud ish materiallaridagi hujjatli dalillarni ko'rib chiqdi.
Qo'shni iltimosi, hokimning telefon raqami
Fitna 2026-yil may oyining boshida boshlangan bo'lib, faqat Z. deb tanilgan sobiq qo'shni — afg'on kelib chiqishli tadbirkor sifatida ta'riflangan shaxs — I.J.ga qo'ng'iroq qilib, uchrashuvni taklif qilgan. Ushbu uchrashuvda Z. Termezdagi Surxondaryo viloyat hokimiyati binosi yaqinida 50 sotiqlik yer uchastkasiga egaligini, hozirda u yerda restoran faoliyat yuritayotganini va uni ko'p qavatli turar-joy binosiga almashtirmoqchi ekanligini tushuntirgan. Viloyat hokimi Ulug'bek Qosimov esa ushbu so'rovni — shaxsiy uchrashuv bo'lganidan keyin ham — rad etgan; Z. I.J.dan vaziyatni yanada ishonchli tarzda tushuntirib, aralashuvini so'ragan.
I.J. harakat qilib ko'rishga rozi bo'lgan. U sudga Qosimovning telefon raqamini oldingi rasmiy safar chog'ida olganini va faqat ko'p yillik qo'shnichilik sadoqatidan kelib chiqib harakat qilganini, moddiy manfaati yo'qligini aytgan.
2026-yil 2-iyunda I.J. Qosimovga qo'ng'iroq qilib, o'zini prezident yordamchisining kotibi Komil sifatida tanishtirgan — holbuki u bunday lavozimni egallamas edi. Hokim qo'ng'iroqning maqsadini so'ragach, I.J. tadbirkorning ishini ko'tarib, qurilish ruxsatini berishni talab qilgan.
Hokim o'z pozitsiyasida qat'iy turdi, yaqin atrofdagi xavfsizlik binolarini sabab ko'rsatdi
Qosimov qo'ng'iroq qiluvchiga bu masala bilan allaqachon tanish ekanligini aytgan: afg'on tadbirkor ilgari ham unga murojaat qilgan, u esa to'liq tushuntirmasdan rad etgan. Hokim murosali yechim taklif qilgan — agar tadbirkor Termezning boshqa joyida ko'p qavatli bino qurmoqchi bo'lsa, hokim yer ajratishda yordam beradi. Dastlabki uchastkani rad etishining sababi aniq edi: restoran joylashgan yer viloyat prokurorlik idorasi, Davlat xavfsizlik xizmatining ma'muriy binosi va huquq-tartibot xodimlariga ajratilgan turar-joy binolari bilan chegaradosh.
I.J. restoranning aniq joylashuvini bilmaganini aytgan, hokimga tushuntirish uchun minnatdorchilik bildirgan va qo'ng'iroqni yakunlagan. Ertasi kuni u suhbatni, shu jumladan hokimning asoslarini Z.ga yetkazgan.
Sudda I.J. ayblovlarni rad etgan. U hech qanday moddiy manfaat izlamaganini va qo'ng'iroqdan oldin hokim bilan shaxsiy tanishligining yo'qligini ta'kidlagan. Sud ushbu dalilni qabul qilmay, uni ikkala ayblov bo'yicha ham aybdor deb topgan.
Hukm oldingi xulq-atvorga oid jihatni ham qo'shadi: I.J. 2019-yil oktyabrda firibgarlikka urinish jinoyati uchun avval 81,1 million so'm miqdorida jarima to'lagan.
Ushbu ish Buxorodagi alohida voqeani eslatadi: 72 yoshli bir erkak o'zini prezident ma'muriyatining mas'ul mansabdori sifatida yolg'on tanishtirgan holda bir tadbirkordan 500 000 dollar talab qilgan va sakkiz yil qamoq jazosiga hukm qilingan — bu ancha og'ir jazo bo'lib, unda ham jalb etilgan summa, ham jinoyatchining yoshi hisobga olingan.